[A+] [x]
Aandoening: Amyotrofe Laterale Sclerose
Vanmiddag om half vier gaat mama dood...
Trees W. van Ooijen
Pagina 1

In maart 1996 werd bij mijn moeder de zeldzame ziekte Amyotrofische
Lateraal Sclerose geconstateerd. A.L.S. is een spierziekte die leidt
tot een mensonterende lijdensweg. A.L.S. kan mensen binnen hooguit
twee jaar in de meest letterlijke zin stil leggen. Er is geen behandeling
mogelijk en er zijn geen medicijnen tegen deze ziekte, er is geen enkele
hoop.
Mijn moeder had over veel zaken een uitgesproken mening die ze
vaak niet onder stoelen of banken stak. Toen het haar duidelijk werd wat
de afloop van deze ziekte zou zijn en dat er een grote kans bestond dat
ze zou stikken, gaf ze vrijwel meteen te kennen dat ze daar niet op wilde
wachten. Ze wilde absoluut geen totale ontluistering ondergaan en bedlegerig
worden en volledig afhankelijk zijn van anderen. Vrij snel kwam
het onderwerp euthanasie ter sprake. Natuurlijk wilde mijn moeder
niet dood, maar de ziekte A.L.S. maakte een, voor haar, leefbaar leven
onmogelijk. Verstandelijk was haar wens voor euthanasie te begrijpen,
maar gevoelsmatig was het moeilijk te accepteren voor mij. Mijn moeder
gaf tot de laatste minuut van haar leven haar mening over 'wereldse'
zaken en wist precies wat er om haar heen gebeurde.
Deze houding maakte dat ik diep in mijn hart hoopte dat het nooit
zo ver zou komen, dat euthanasie niet nodig zou zijn en dat ze op den
duur een natuurlijke dood zou sterven. Toch is ze op 1 december 1996,
acht maanden nadat de diagnose A.L.S. werd gesteld en na een laatste
week van onhoudbaar lijden, op eigen verzoek gestorven.
Ze is 79 jaar geworden.

[In de oorspronkelijke publicatie zijn de brieven van de moeder van mevrouw Van
Ooijen met de hand geschreven, in deze bundel zijn deze brieven in een afwijkend
lettertype weergegeven.]

Kinderen
Ik ben bang dat ’t mis gaat met me. Daarom zet ik ’t zaakje op ’n rijtje.
Ik wil begraven worden in ’t blauwe pakje van de gouden bruiloft en ’t
koor moet zingen.
Veni Jesu. Dat weten ze wel. Ik had graag dat Jan de radio kreeg en de
rest moeten jullie zelf maar zien.
Nogmaals bedankt voor alles.

Moeder

In het Oosten kleurt de horizon langzaam rood. ’n Uur terug was het
nog helemaal donker. Nu verandert de hemel langzaam van donkerblauw
in lichtblauw en daarna in heldere rood/oranje kleuren met zilveren
vegen. Na een half uur komt er oog lichtgeel en oker bij. De kleuren
lopen langzaam in elkaar over. Een fascinerend gezicht, juist deze ochtend.
Het lijkt of er iemand daarboven met vele kleuren aquarelverf aan
het schilderen is. Of dat er iemand de hemel aan het versieren is. Dat is
het natuurlijk! Het is feest want vandaag, 1 december, is papa jarig en
dat gaat men daarboven uiteraard vieren. Er komt ook visite. Mama
gaat bij hem op bezoek om hem te feliciteren.

Het laatste jaar.

Wanneer begon het eigenlijk? Wanneer werd mama ziek? Dat is niet
meer met zekerheid te zeggen, maar in de zomer van 1995 versprak ze
zich wel eens. Een raar woord of een foute uitspraak, je kon het bijna
niet horen. Op den duur werden haar versprekingen steeds duidelijker
en ook begon ze zich te verslikken in eten en drinken. Het was duidelijk
dat er iets aan de hand was, maar wat? Een hersenbloeding, Alzheimer
of misschien afasie? Maar nooit klopte de informatie die ik
opzocht over dit soort ziektes, met de symptomen die mama had. Zelf
begon ze zich grote zorgen te maken over haar spraak- en slikprobleem
en op een dag ging ze naar de huisarts. Hij kon niets vinden wat op een
of andere bedreigende ziekte leek en hij stelde haar gerust. In oktober
van dat jaar ging ze weer naar haar huisarts en hij stuurde haar door
naar de neuroloog. Ook deze kon niets vinden en hij noemde haar ‘een
gezonde mevrouw’. Over deze opmerking, die waarschijnlijk geruststellend
bedoeld was, was mama erg boos. Ze voelde zich niet serieus
genomen en is daar tot haar dood kwaad over geweest.

Toch moest er wat aan de hand zijn, mama ging steeds slechter praten, eten
en drinken. Ook had ze steeds vaker last van kwaaltjes zoals verkoudheid
en buikgriep en ook vermoeidheidsverschijnselen kwamen steeds vaker
voor. Inmiddels was het december en mama vierde bij mij thuis het sinterklaasfeest
mee. Samen met mijn zussen gaf ik mama een kaartje voor
het concert dat Bennie Neijman het volgende jaar zou geven in de stadsschouwburg.
Ze was er erg blij mee, maar zei: ‘Ik hoop dat ik daar nog maar
naar toe kan, als ik er dan nog maar ben.’, en de tranen liepen over haar
wangen.

In januari 1996 kreeg ze logopedie ...



Beoordeel dit verhaal:
  • Huidige rating: 3.2/5
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
Huidige waardering: 6